Rozwiązanie umowy za porozumieniem stron

Rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron to tryb zakończenia stosunku pracy, który wymaga zgody zarówno pracownika, jak i pracodawcy. Pozwala na ustalenie dowolnej daty rozwiązania umowy.

Czym jest rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron

Rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron to tryb zakończenia stosunku pracy, który wymaga zgody zarówno pracownika, jak i pracodawcy. W odróżnieniu od wypowiedzenia, które składa jedna strona, tutaj obie strony wspólnie ustalają warunki zakończenia współpracy. Największą zaletą tego rozwiązania jest elastyczność – strony mogą swobodnie ustalić dowolną datę rozwiązania umowy, także z dnia na dzień, bez konieczności zachowania ustawowego okresu wypowiedzenia. Dzięki temu tryb ten bywa uznawany za najszybszy i najmniej konfliktowy sposób zakończenia stosunku pracy.

Tę formę stosuje się najczęściej wtedy, gdy pracownik i pracodawca zgodnie chcą zakończyć współpracę bez konfliktu – na przykład gdy pracownik znalazł nową pracę i chce szybko odejść, albo gdy strony chcą uniknąć długiej procedury wypowiedzenia. Porozumienie można zawrzeć w każdym rodzaju umowy o pracę: na okres próbny, na czas określony i na czas nieokreślony.

Propozycję rozwiązania umowy może złożyć zarówno pracownik, jak i pracodawca. Choć przepisy nie zastrzegają szczególnej formy, porozumienie najlepiej sporządzić na piśmie, w dwóch jednobrzmiących egzemplarzach – po jednym dla każdej ze stron. Dokument na piśmie ułatwia późniejsze wykazanie uzgodnionych warunków, w tym daty zakończenia zatrudnienia.

Co musi zawierać dokument

Aby porozumienie było skuteczne i nie budziło wątpliwości, powinno zawierać następujące elementy:

• miejscowość i datę sporządzenia dokumentu,
• oznaczenie stron – imię i nazwisko oraz adres pracownika, a także nazwę i adres pracodawcy,
• wskazanie umowy, która jest rozwiązywana, wraz z datą jej zawarcia,
• jednoznaczne oświadczenie, że strony rozwiązują umowę na mocy porozumienia stron,
• uzgodnioną datę rozwiązania umowy, czyli ostatni dzień zatrudnienia,
• ewentualne dodatkowe ustalenia, np. dotyczące wykorzystania zaległego urlopu, rozliczenia lub innych roszczeń,
• podpisy obu stron.

Podstawa prawna i skutki

Podstawą prawną jest art. 30 §1 pkt 1 Kodeksu pracy, który wymienia porozumienie stron jako jeden ze sposobów rozwiązania umowy o pracę. Kluczowy jest zgodny zamiar obu stron – porozumienie dochodzi do skutku dopiero wtedy, gdy druga strona zaakceptuje propozycję. Sama propozycja jednej strony nie kończy jeszcze stosunku pracy.

Przy tym trybie nie obowiązują okresy wypowiedzenia ani ich ochrona, dlatego data zakończenia zależy wyłącznie od ustaleń stron. Pracodawca nie ma też obowiązku podawania przyczyny rozwiązania umowy. Porozumienie może obejmować dodatkowe ustalenia, jednak nie może pozbawiać pracownika uprawnień, których nie da się zrzec, takich jak wynagrodzenie za wykonaną pracę. Po zakończeniu zatrudnienia pracodawca wydaje świadectwo pracy oraz rozlicza należne wynagrodzenie i ekwiwalent za niewykorzystany urlop. Warto pamiętać, że sposób rozwiązania umowy może wpływać na prawo do zasiłku dla bezrobotnych i termin jego przyznania – aktualne zasady najlepiej sprawdzić w urzędzie pracy. Co istotne, raz zawartego porozumienia nie można cofnąć jednostronnie – jego zmiana lub odwołanie także wymaga zgody obu stron.

Najczęstsze błędy

• brak zgody drugiej strony – potraktowanie własnej propozycji jako gotowego rozwiązania umowy,
• nieokreślenie dokładnej daty rozwiązania umowy, co rodzi spór o ostatni dzień zatrudnienia,
• pominięcie ustaleń o zaległym urlopie lub innych rozliczeniach,
• mylenie porozumienia stron z wypowiedzeniem – to dwa różne tryby o odmiennych skutkach,
• brak podpisu jednej ze stron lub sporządzenie tylko jednego egzemplarza zamiast po jednym dla każdej strony,
• podpisanie porozumienia pod presją, bez świadomości jego skutków.

Niniejszy dokument oraz jego opis mają charakter wyłącznie informacyjny i nie stanowią porady prawnej – w razie wątpliwości skonsultuj się z prawnikiem lub Państwową Inspekcją Pracy.